Legal Blog

Thursday, September 19, 2013

Wegpestlokalen

Onlangs verscheen een opvallend bericht in de media over het fenomeen van Japanse ‘wegpestlokalen’. Het bericht ging over een Japans electronicabedrijf, Sony, dat een werknemer met 32 dienstjaren, meneer Tani, naar een lokaal had verbannen, waarin hij zijn dag besteedde aan het lezen van kranten, surfen op internet en herlezen van oude studieboeken, kortom, waarin hij de hele dag een potje zat te niksen.

Meneer Tani had daarvoor jarenlang werkzaamheden verricht op een afdeling die videotapes en cassettebandjes produceerde, maar helaas voor meneer Tani zijn die producten al enige tijd beduidend minder in zwang. Nadat meneer Tani had geweigerd om de door Sony aangeboden VUT-regeling te accepteren, is hij, samen met veertig andere collega’s, vervolgens verbannen naar een zogenaamde ‘Career Design Room’. In deze Career Design Room zit hij de hele dag een beetje uit het raam staren, wat aanleiding heeft gegeven tot de term ‘madogiwa zoku’, hetgeen vrij vertaald zoveel zou betekenen als de ‘raamzitters club’. 

Als oorzaak van deze extreme ‘Raamzitters’ situatie, die in Japan op grote schaal zou voorkomen, wordt het strikte Japanse ontslagstelsel genoemd. In Japan is het gebruikelijk dat werknemers levenslang dezelfde baan houden bij dezelfde werkgever, en zijn massa-ontslagen ‘not done’. Dit starre stelsel zou volgens kritici de Japanse economische groei belemmeren. Het ontslagrecht op Curaçao en in Nederland staat over het algemeen ook bekend als strikt. 

In Nederland staat het onderwerp van versoepeling van het stelsel – zeker gelet op het huidige economische klimaat - regelmatig op de agenda. Vorige week vond in de Tweede Kamer een hoorzitting plaats over (de voorstellen voor) het nieuwe ontslagstelsel. Sinds jaar en dag bestaan er (zowel in Nederland als op Curacao) twee ontslagroutes: 1. ontbinding van de arbeidsovereenkomst door de rechter of 2. het verkrijgen van een toestemming (van het UWV, hier: Ministerie SOAW, Afdeling Arbeidszaken) om de arbeidsovereenkomst op te zeggen (de zogenaamde ‘preventieve ontslagtoets’). 

In het nieuwe Nederlandse stelsel zal de te volgen route afhankelijk zijn van de reden van ontslag: bedrijfseconomisch ontslag gaat in de toekomst via de preventieve ontslagtoets, ontslag om persoonlijke redenen, zoals disfunctioneren, via de rechter. Ontslagen werknemers krijgen in alle gevallen een zogenaamde ‘transitievergoeding’. Ook kunnen in de toekomst werknemers en werkgevers in alle gevallen in hoger beroep en cassatie gaan tegen de beslissing van de rechter, hetgeen nu niet het geval is.

Dit toekomstige Nederlandse ontslagstelsel wordt over het algemeen gezien als werknemersvriendelijk en zal derhalve in de praktijk niet veel versoepeling opleveren. Deskundigen hebben daarom bepleit om de voorstellen in het Sociaal Akkoord nog eens goed tegen het licht te houden. Onder meer wordt voorgesteld dat de wetgever een definitieve keuze maakt tussen de route van de ontbinding door de rechter en het verkrijgen van een ontslagvergunning. 

Het is nog even afwachten wat de uitkomst is van de discussie over het nieuwe Nederlandse ontslagstelsel en of dit ook gevolgen zal hebben voor het Caribische arbeidsrecht. Toch denk ik dat we niet bang hoeven te zijn voor Japanse toestanden. Meneer Tani zou in het Curaçaose stelsel voldoende gronden hebben om naar de rechter te stappen en te eisen dat hij passende arbeid mag verrichten of, indien die passende arbeid binnen of buiten het bedrijf niet voorhanden is, recht hebben op een ontslagvergoeding of schadevergoeding.

‘Wegpestlokalen’ ben ik op Curacao dan ook niet tegengekomen. Alhoewel, als daaronder wordt verstaan een lokaal waar je even heerlijk kunt niksen, chillen, je privézaken afhandelen, de krant lezen, je nagels doen, op het net surfen, met collega’s kletsen, een tukje doen etc. lijkt het er soms op dat op Curaçao meer bekendheid bestaat met het fenomeen dan je op het eerste gezicht zou denken. 

Filed under: Labor Law by Annemarijke Bach Kolling.

 

 


Commenting is not available in this weblog entry.